user preferences

Upcoming Events

International

No upcoming events.
Διεθνή / Πολιτισμός / Γνώμη / Ανάλυση Tuesday September 22, 2020 22:07 byCharlotte Murphy

Οι συνθήκες για την καλλιτεχνία υπό τον κομμουνισμό πρέπει να δημιουργηθούν μέσω της ταξικής πάλης και η τέχνη θα παίζει πάντα ρόλο στην κουλτούρα της ταξικής πάλης, από το Courbet έως και σήμερα. Όταν προκύψουν αυτές οι συνθήκες, με ψηφιακές καινοτομίες και συλλογικούς χώρους τέχνης όπως θέατρα, κινηματογραφικά στούντιο και συλλογές τέχνης, σκεφτείτε πόσο πιο προσιτή θα μπορούσε να γίνει η τέχνη είτε online είτε σε προσωπικό επίπεδο. Θα ήταν μια τέχνη που θα ανταμειβόταν όχι μέσω του αλγορίθμου μιας τεχνολογίας, των χρημάτων ή της προτίμησης της άρχουσας τάξης, αλλά από τη βούληση των απελευθερωμένων ανθρώπων.

Η απόλυτη κατάσταση της Τέχνης υπό τον καπιταλισμό

Charlotte Murphy

Στο Παρίσι το 1851, ο καλλιτέχνης Gustave Courbet προκάλεσε την οργή των ανώτερων τάξεων, παρουσιάζοντας απλώς πίνακες που χαρακτήριζαν τη γαλλική αγροτιά ως αντικείμενα. Εν μέσω έντονης ταξικής πάλης, το έργο του Courbet ήρθε σε μια εποχή όπου η τέχνη του αντανακλούσε μια προσβολή προς την πολιτική εξουσία των ανώτερων τάξεων και η τέχνη αντιμετωπίστηκε ως επικίνδυνη και σκανδαλώδης. Είκοσι χρόνια αργότερα, έχοντας πρωτοπορήσει σε αυτό το είδος που έγινε γνωστό ως κοινωνικό ρεαλισμό, ο Courbet ήταν ένας από τους κορυφαίους καλλιτέχνες της Παρισινής Κομμούνας.

Σήμερα, η δυναμική που προκαλεί μια ουσιαστική κριτική κλονίζοντας τόσο την άρχουσα όσο και την μεγαλο-μικροαστική τάξη δεν είναι νεκρή- απλώς παρατηρήστε τον ηθικό πανικό που έχει προκληθεί γύρω και από την ταινία “Joker”. Μια ταινία που δείχνει ξεκάθαρα την οικονομική αποξένωση και τη λιτότητα, ανάγοντάς τις ως πηγές θανατηφόρων κοινωνικών παθολογιών και μιλώντας ξεκάθαρα για την επανάσταση, προξενώντας μια τέτοια δυσφορία στους ιθύνοντες των μέσων μαζικής ενημέρωσης που αναγκάστηκαν να προσφύγουν σε κάθε φτηνή δικαιολογία. Ήταν ο φόβος του Arthur Fleck, ή ο σεξισμός του, ή ο ρατσισμός του: όλες οι καθαρά αυτοεπιβαλλόμενες καταστάσεις, εξαλείφοντας κάθε πιθανότητα συμπάθειας με τον χαρακτήρα ή καταλαβαίνοντας τους πώς να αλλάξει τις δυνάμεις που τον έστειλαν σε αυτά τα μονοπάτια.

Ενώ όλοι απολαμβάνουμε την ελευθερία του να απολαμβάνουμε το κλάμα των ειδικών για μια ταινία που μιλάει για έναν κλόουν που μισεί τον Μπάτμαν, εμπνέει πραγματικά η τέχνη και η εργατική τάξη ως θέματα σήμερα την επανάσταση; Παρ’ ότι στον “Joker” γίνονται υπαινιγμοί σχετικά με τις ταραχές του Λονδίνου το 2011 και το κίνημα Wall Street Occupy, ίσως δεν είναι συγκρίσιμα με αυτό που είχε στο μυαλό του ο Courbet με τις Επαναστάσεις του 1848. Η τέχνη αναμφίβολα μπορεί να συμβάλει σε μια κατάσταση γενικότερης δράσης και προβληματισμού αν οι επαναστατικές συνθήκες έχουν ενταθεί.

Σήμερα, όμως, περιμένουμε κάτι πραγματικά από την τέχνη - ειδικά την τέχνη που προέρχεται από τον άνθρωπο που σκηνοθέτησε το Hangover και τον συγγραφέα του 8 Mile; Μία επιπλοκή που εμποδίζει τα σύγχρονα ΜΜΕ είναι η μηχανή του Χόλιγουντ, η οποία διαμορφώνει αυτά τα προϊόντα ώστε να πωλούνται, δεσμεύοντάς τα σε διαφημίσεις, βραβεία, καλλιτέχνες σταρ, δημοσιότητα και κύκλους μέσων. Ενώ τα στούντιο είναι αυτά που ελέγχουν το περιεχόμενο και τη μορφή της τέχνης, οι ιθύνοντες των μέσων είναι το τμήμα εκείνο της άρχουσας τάξης από το οποίο η αστυνομία δέχεται πολιτιστική κριτική και επεξηγήσεις. Αυτή η μηχανή παρεμβαίνει σε αυτό που είναι η τέχνη και το πώς γίνεται κατανοητή. Η μετατροπή της τέχνης σε ψυχαγωγία ολοκληρώνεται με όλους αυτούς τους τρόπους από αυτό που ονομάζουμε βιομηχανία πολιτισμού.

Η κουλτούρα της βιομηχανίας είναι τεράστια, και κάποιος δεν μπορεί να την αντιμετωπίσει απλώς προσπαθώντας να ανατρέψει το σύστημα από τα μέσα. Όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, η διαφήμιση και η τέχνη, είναι ισορροπημένα όσον αφορά τις επιπτώσεις τους και καθίστανται ανταλλάξιμα στον κλάδο του πολιτισμού. Ακόμη και η διαφωνία δεν της ξεφεύγει. Από την Kendall Jenner που δίνει μια Pepsi σε έναν αστυνομικό, στον Banksy, η αντικαπιταλιστική κριτική ενσωματώνεται προληπτικά στο σύστημα της βιομηχανίας του πολιτισμού και το κέρδος βγαίνει από την άλλη πλευρά.

Μπορείτε να φανταστείτε τα γουρουνάκια του πόνου στο θόρυβο του Sotheby με ενθουσιασμό όταν ο Banksy τεμαχίζει το Κορίτσι με το Μπαλόνι μπροστά τους. Ζητούν από τον μπαμπά Banksy να τους φτύνει και να τους πει πόσο αηδιαστικό είναι ότι έχουν μειώσει την τέχνη σε ένα δολάριο, αρκεί να μην αμφισβητήσει ποτέ τη δύναμή τους και να διπλασιάσει απρόσεκτα την αξία του ενεργητικού της κριτικής του που τους πούλησε. Καθώς ο κλάδος του πολιτισμού βασίζεται κυρίως στην επιρροή ως αναλώσιμη μονάδα, οι καλλιτέχνες πρέπει να παράγουν έργο που προκαλεί κριτική φαντασία. Αυτό μπορεί να είναι μια ακραία μεταφορά, μια αναλογία ή η φαντασία μιας εντελώς διαφορετικής κοινωνίας, καθώς και ο καλλιτέχνης παραμένει πάντα σε μια κρίσιμη απόσταση, χωρίς να επιτρέπει ποτέ έργο να ταιριάζει απόλυτα με τις αντιλήψεις του κοινού ή την ηθική κοσμοθεωρία. Όταν η τέχνη απλώς ικανοποιεί ως διδαχή, ή επιβεβαιώνει την παρούσα αίσθηση του κοινού, ωστόσο, το κοινό δεν έχει τίποτα να κρατήσει από εκεί: η εμπειρία του ξεκινά και τελειώνει με τη δουλειά του καλλιτέχνη και παραμένει εντελώς παθητική. Η καθαρή καλλιτεχνική προπαγάνδα που απευθύνεται σε ήδη ριζοσπαστικοποιημένους αριστερούς υπό τη βιομηχανία του πολιτισμού, δημιουργεί ένα υποσύνολο ριζοσπαστών καταναλωτών. Υπό τη βιομηχανία του πολιτισμού, η πρόκληση του καλλιτέχνη είναι να δώσει στον θεατή έναν κόσμο έξω από την εμπειρία του: έξω από τον καπιταλισμό και έξω από τον εαυτό του.

Τώρα, όταν μιλάμε για τη βιομηχανία του πολιτισμού, η ώθηση μπορεί να είναι το να σκεφτούμε τη μαζική παραγωγή, την επιθυμία να ψυχαγωγηθούμε απλώς και, συνεπώς, να συνδέσουμε τη βιομηχανία πολιτισμού μόνο με τις «χαμηλής τέχνης», δημοφιλείς ταινίες, τηλεόραση, μουσική, ή οποιαδήποτε άλλο ποπ κουλτούρα. Αλλά δυστυχώς, σε έναν νεοφιλελεύθερο, πλήρως ιδιωτικοποιημένο κόσμο, πολλοί δεν ξεφεύγουν από τα χέρια του. Οι ελιτιστικοί θεσμοί «υψηλών τεχνών» δεν εξαιρούνται από τις παγίδες του καπιταλισμού και ενώ συνήθως είναι εξειδικευμένοι στην αποφυγή των πιο άσχημων στοιχείων του καταναλωτισμού, ο καπιταλισμός είναι που τα καταφέρνει τελικά.

Ένα εξαιρετικό, ξεκαρδιστικό, παράδειγμα, μόνο στα τέλη του καπιταλισμού, ήταν η δημόσια στάση σχετικά με το εάν η προώθηση του κυπέλλου ιπποδρομιών Everest Horse θα πρέπει να προβάλλεται στα πανιά της Όπερας του Σίδνεϊ το 2018. Όλα τα είδη των πεφωτισμένων είναι άφθονα. Τα αντιδραστικά μέσα ενημέρωσης το έκαναν πεδίο μάχης στον πολιτικό πόλεμο, αποκρυπτογραφώντας τον ελιτισμό εκείνων που δεν ήθελαν να δουν το χόμπι της εργατικής τάξης στην πολύτιμη Όπερά τους: σαν να ήταν η απόφαση της εργατικής τάξης να συγκεντρώσει τα χρήματά της για αυτή η διαφήμιση, ώστε να μπορούν να δουν τον εαυτό τους στα μεγάλα λευκά πανιά, αντί για μια χωρίς μάχη ανταλλαγή μεταξύ δύο θεσμών που ελέγχουν το κεφάλαιο. Αριστεροί-φιλελεύθεροι διαδηλωτές κατέλαβαν το Circular Quay το βράδυ για να κλείσουν τον φωτισμό της διαφήμισης, φωνάζοντας ότι η Όπερα δεν ήταν «προς πώληση», σαν να ήταν η πρώτη φορά που η Όπερα εξυπηρετούσε κάποιο ιδιωτικό ενδιαφέρον. Αυτό δείχνει επακριβώς γιατί οι αριστεροί-φιλελεύθεροι δεν καταλαβαίνουν το ενδημικό πρόβλημα της διαστρωμάτωσης στις τέχνες: ανησυχούν μόνο για τους ευατούς, ότι οι θεσμοί δεν κάνουν τίποτα «βλακώδες». Η χειρότερη προσέγγιση στις τέχνες είναι μια καθαρά αισθητική.

Μια τέτοια διαστρωμάτωση συμβαίνει με τη βοήθεια του κράτους, με την πλειονότητα της χρηματοδότησης των τεχνών να πηγαίνει σε αυτούς τους τύπους ιδρυμάτων υψηλής τέχνης όπως η Όπερα. Από έτος σε έτος, το Create NSW τείνει να έχει μικρότερο αριθμό παραληπτών συνολικά, αφήνοντας μόνο μια μικρή χούφτα οργανώσεων-ελίτ (αν και πρέπει να αναφερθεί, ότι αυτά τα ιδρύματα έχουν επίσης τεράστια ποσά από ιδιωτικά έσοδα). Ίσως το κράτος κάνει αυτές τις παρεμβάσεις για να διασφαλίσει ότι η διάκριση μεταξύ υψηλής τέχνης και χαμηλής τέχνης δεν θα κατεδαφιστεί τελείως από την αγορά, αφήνοντας την άρχουσα τάξη να απολαμβάνει κάποια διαφορά μεταξύ αυτής και αυτούς που βλέπει ως μη καλλιεργημένους.

Όμως, έκπληξη! Ο κορονοϊός έχει αποδεκατίσει την οικονομία των τεχνών, αποκαλύπτοντας τις εξαιρετικά βαθιές γραμμές της βλάβης. Το Carriageworks πήγε στην αναγκαστική διαχείριση μόνο και μόνο για να σωθεί από έναν αριθμό ιδιωτών φιλάνθρωπων. Ενώ ομολογουμένως είναι καλύτερα από τους κατασκευαστές που βυθίζουν τα δόντια τους στην ιδιοκτησία και προκαλούν μια ακόμη δημόσια πώληση, πώς είναι αυτό ουσιαστικά διαφορετικό από τους καλλιτεχνικους θεσμούς που έχουν προνόμια μέσω της χρηματοδότησης; Είτε με τα κρατικά πακέτα διάσωσης είτε με τους φιλάνθρωπους, το αποτέλεσμα είναι μια άλλη συγκεντροποιηση στην κορυφή όταν αυτό το προνόμιο παρέχεται μόνο σε λίγους θεσμούς-ελίτ.

Είναι πολύ δύσκολο για εμάς να φανταστούμε μια κομμουνιστική τλαξη ολόκληρης της τέχνης με λίγα παραδείγματα στο πρόσφατο παρελθόν. Η πειρατεία μας δίνει μια καλή εικόνα για την διατάραξη των πνευματικών δικαιωμάτων, όμως είναι κάτι που παρεμβαίνει μόνο στον κύκλο κατανάλωσης και όχι στην παραγωγή. Οι αναρχικοί έχουν μια περήφανη ιστορία για το πώς οργανώνουν τις τέχνες, για και από την εργατική τάξη. Αυτά τα παραδείγματα πρέπει να είναι θεμελιώδη για το πώς σκεφτόμαστε τη μεταρρύθμιση των τεχνών σήμερα. Τα bourses du travail της CGT στη Γαλλία ήταν κέντρα εργασίας all-in-one, εκπαιδευτικές εγκαταστάσεις και περιελάμβαναν θέατρα και βιβλιοθήκες, που όλα λειτουργούσαν ανεξάρτητα από κρατική και ιδιωτική ιδιοκτησία. Οι καλλιτέχνες της Κομμούνας του Παρισιού παρήγαγαν ένα μανιφέστο στο οποίο περιγραφόταν πώς θα διορίζονταν συμβούλια διαχειριστών των τεχνών από τις κοινότητες των ίδιων των καλλιτεχνών, καθώς και από την εποπτεία των δημόσιων σχολών τέχνης και τη δημιουργία δημόσιων κτιρίων ανώτερης εκπαίδευσης για τις τέχνες. Αν και τα όνειρα της Κομμούνας του Παρισιού δεν υλοποιήθηκαν, αυτά τα παραδείγματα είναι μια έμπνευση μακριά από το πεινασμένο κεφάλαιο ή τις γραφειοκρατικές δυνάμεις που ελέγχουν τις τέχνες σήμερα.

Οι συνθήκες για την καλλιτεχνία υπό τον κομμουνισμό πρέπει να δημιουργηθούν μέσω της ταξικής πάλης και η τέχνη θα παίζει πάντα ρόλο στην κουλτούρα της ταξικής πάλης, από το Courbet έως και σήμερα. Όταν προκύψουν αυτές οι συνθήκες, με ψηφιακές καινοτομίες και συλλογικούς χώρους τέχνης όπως θέατρα, κινηματογραφικά στούντιο και συλλογές τέχνης, σκεφτείτε πόσο πιο προσιτή θα μπορούσε να γίνει η τέχνη είτε online είτε σε προσωπικό επίπεδο. Θα ήταν μια τέχνη που θα ανταμειβόταν όχι μέσω του αλγορίθμου μιας τεχνολογίας, των χρημάτων ή της προτίμησης της άρχουσας τάξης, αλλά από τη βούληση των απελευθερωμένων ανθρώπων.

*Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο “Sydney Anarcho-Communists” Bulletin No 1, Αύγουστοες 2020. Απόδοση: Ούτε Θεός-Ούτε Αφέντης.

image joker.jpg 0.09 Mb

internacional / movimento anarquista / opinião / análise Saturday September 19, 2020 05:53 byCAB

Apresentamos tradução de texto da Comissão Internacional da União Comunista Libertária, da França, sobre a situação de Belarus.
"Durante 26 anos, Lukashenko governou este país da ex-esfera soviética com mão de ferro, mantendo o sistema econômico e burocrático resultante da organização soviética, com sua repressão política permanente através de um estado policial onipresente, perseguindo oponentes e reprimindo duramente qualquer protesto. No entanto, esta enésima eleição com um resultado conhecido de antemão parece ter levado as classes populares bielorrussas ao seu limite. Desde a noite de 9 de agosto, o país vem sendo abalado por enormes protestos populares, que foram amplificados por uma onda de greves sem precedente no país."


Em 9 de agosto, o presidente bielorrusso, Alexander Lukashenko, foi “oficialmente reeleito” com “mais de 80% dos votos” para seu 6º mandato em uma eleição grosseiramente fraudada. Mas desde o anúncio desses resultados pré-determinados, protestos e greves se espalharam.

Durante 26 anos, Lukashenko governou este país da ex-esfera soviética com mão de ferro, mantendo o sistema econômico e burocrático resultante da organização soviética, com sua repressão política permanente através de um estado policial onipresente, perseguindo oponentes e reprimindo duramente qualquer protesto. No entanto, esta enésima eleição com um resultado conhecido de antemão parece ter levado as classes populares bielorrussas ao seu limite. Desde a noite de 9 de agosto, o país vem sendo abalado por enormes protestos populares, que foram amplificados por uma onda de greves sem precedente no país.

Apesar da intimidação da principal concorrente na eleição, forçada a fugir do país, e apesar da repressão policial muito violenta e prisões em massa (quase 7.000 pessoas presas em poucos dias, várias centenas de feridos, e oficialmente dois mortos), nada parece enfraquecer a determinação da maioria dos bielorrussos em querer uma mudança política radical, nem mesmo a ameaça agitada por Lukashenko de uma intervenção do vizinho russo.

Abaixo os imperialismos!

Na verdade, Belarus, vizinha da Rússia, é por sua posição uma aposta estratégica para os imperialismos ocidentais e russos. Se por ora nenhum dos dois campos interveio senão por via diplomática, é certo que um endurecimento ou ampliação do movimento popular poderia levar a intervenções externas que seriam necessariamente negativas para ele. Tal como na Ucrânia em 2011, durante os acontecimentos de Maidan, as intervenções imperialistas iriam desviar as legítimas reivindicações dos manifestantes, que por ora se centram na saída do presidente e numa mudança de regime político.

No contexto atual, cabe, portanto, às organizações revolucionárias, e mais amplamente progressistas, na França e na Europa, fornecer o apoio político e material necessário, em particular denunciando qualquer ingerência estrangeira no processo atual e trabalhando para apoiar diretamente o movimento popular bielorrusso.

Rejeitamos, portanto, a chantagem que pode ser agitada por uma certa “esquerda” quando denuncia neste movimento uma pretensa vontade de fazer o jogo das potências ocidentais. Lukashenko não é anti-imperialista nem anti-capitalista. Suas políticas não têm sido nada além de remendar uma economia capitalista de estado para manter os privilégios da burocracia que a controla. Esta situação não evitou de forma alguma, uma precarização permanente das(os) assalariadas(os) tanto quanto em qualquer outro regime capitalista. É o movimento de trabalhadoras e trablhadores por meio de sua organização na greve, que terá força para obter reivindicações democráticas; e criar as condições para uma mudança social outra diferente do neoliberalismo, sem restaurar o capitalismo.

A classe trabalhadora entra em ação

Desde segunda-feira, 11 de agosto, o protesto deu uma nova guinada. Paralisações de trabalho massivas e espontâneas começaram em muitas fábricas. Os apelos à greve geral foram lançados e ecoam em indústras como a BelAz (maquinaria de mineração e transporte de carga) ou a MTZ (automobilística), que sozinhas reúnem dezenas de milhares de trabalhadores. Essa onda de greves parece estar crescendo como bola de neve, embora diga respeito principalmente ao setor industrial e às grandes empresas estatais, não parece se limitar somente a eles.

Realizam-se assembleias gerais, fazem-se pontes entre as várias empresas mobilizadas e os grevistas juntam-se às manifestações em procissão. Por enquanto, não parece que as demandas sociais estejam surgindo do movimento grevista, o principal slogan é claramente a saída de Lukashenko. Mas a espontaneidade dessas greves e de suas tendências para a autoorganização conferem um potencial político incrivelmente valioso. Embora a maioria das organizações sindicais seja subserviente ao Estado e ao poder, ainda existem pequenos sindicatos independentes, apesar da extrema repressão e o direito à greve muito limitado.

É o caso do Congresso Bielorrusso de Sindicatos Democráticos (BKDP), que pede “o estabelecimento imediato de comitês de greve nas empresas”, bem como “a criação de um comitê nacional de greve”. Na segunda-feira, 24 de agosto, vários delegados desses comitês foram presos. Em oposição, os gerentes das indústrias e também os sindicatos ligados ao poder aumentam os clamores pela “paz civil” e pelo retorno ao trabalho, ainda que sejam obrigados a condenar a violência policial e as prisões em massa diante da cólera popular.

Em algumas empresas, os trabalhadores exigiram posições claras desses sindicatos e alguns setores já fecharam as portas! Esta ação da classe trabalhadora merece toda a nossa atenção e apoio, talvez carregue consigo as sementes de uma ruptura política mais ampla, anticapitalista e antiautoritária.

Solidariedade internacional!

Sabemos que nossos camaradas anarquistas revolucionários têm um papel importante no movimento em curso, embora isso seja amplamente obscurecida pela mídia ocidental. Faz anos que elas e eles são reprimidos sem concessão pelo poder local. Expressamos, assim, nossa total solidariedade a Alexander Frantskevich e Akihiro Khanada, dois camaradas anarquistas presos em 12 de agosto por terem participado do movimento atual, e sujeitos a pesadas sentenças nas prisões do regime onde as e os oponentes são regularmente torturadas(os) e correm risco de morrer. [1] Exigimos a sua liberação imediata, bem como a de todas(os) prisioneiras(os) do movimento popular bielorrusso.

Viva a auto-organização dos povos e das trabalhadoras e trabalhadores. Solidariedade ao protesto bielorrusso!

União Comunista Libertária, 25 de agosto de 2020

international / imperialism / war / feature Tuesday September 08, 2020 21:09 byMelbourne Anarchist Communist Group
featured image

As Anarchists, we argue for workers’ revolution across the world and take as our primary duty the fight against the capitalists where we live. Here in Australia, we must fight against the Australian Goverment’s military alliance with the US, including the ANZUS Treaty, the 5 Eyes intelligence group and the spy base at Pine Gap. And we must fight to build a labour movement that can link up with the working class across the region to make revolution against both the capitalists and the Chinese so-called “Communist” Party. There is no other way.

Διεθνή / Αναρχικό κίνημα / Γνώμη / Ανάλυση Tuesday September 01, 2020 20:00 byDaniel al-Rashid*

Όπως περιγράφει ο Guillaume, η συλλογική εξουσία είναι το αποτέλεσμα της ομοσπονδιοποίησης των ομάδων και ενεργεί για τη διατήρηση και εγγύηση της ομοσπονδιακής σύμβασης. Δεν μετατρέπεται σε κάτι ανώτερο από τις ομοσπονδιακές κοινότητες, όπως αυτό που είναι το κράτος, δηλαδή εξουσία πάνω στην υπάρχουσα κοινωνία. Η κυβέρνηση διαλύεται και μπαίνουμε πραγματικά σε μια κατάσταση «αναρχίας, δηλαδή απουσίας κεντρικής εξουσίας».

Τι εννοούν οι αναρχικοί με τον «φεντεραλισμό»;

Η έννοια του φεντεραλισμού είναι κάτι που εμφανίζεται ξανά και ξανά στην αναρχική λογοτεχνία και την αναρχική δραστηριότητα, αλλά στη σημερινή εποχή, σπάνια αναπτύσσεται - τουλάχιστον στην Αγγλική γλώσσα. Είναι πιο πιθανό να ακούσετε τους ανθρώπους να μιλούν για «άμεση δημοκρατία», «αποκέντρωση», «οριζοντιότητα» και άλλες ελαφρώς διαφορετικές έννοιες αντί για «φεντεραλισμό» απλό και ξεκάθαρο. Αυτό το άρθρο προορίζεται να δώσει μια αξιοπρεπή εισαγωγή σε αυτόν τον φεντεραλισμό, απλά και ξεκάθαρα, ενώ παράλληλα επεξεργάζεται λίγο περισσότερο τη σημασία του.

Τι είναι φεντεραλισμός;

Ο φεντεραλισμός είναι μια μέθοδος οργάνωσης που υποστηρίζει ότι η κοινωνία πρέπει να είναι δομημένη από κάτω προς τα πάνω. Η όλη ορμή κινείται προς τα πάνω, από την περιφέρεια στο κέντρο - τα τμήματα που βρίσκονται λίγο πιο πάνω είναι απλώς η άμεση έκφραση των χαμηλότερων τμημάτων που συνδυάζουν και αναθέτουν συγκεκριμένες εργασίες, όπως η διοίκηση και ο συντονισμός για πρακτικούς λόγους.

Σε μια ομοσπονδία, οι ομάδες-συστατικά μέρη είναι αυτόνομες και αυτοπροσδιορισμένες. Αυτό σημαίνει ότι μπορούν να συνδεθούν ή να αποσυνδεθούν όπως θέλουν, χωρίς να τους επιβάλλονται περιορισμοί πέρα ​​από τις αρχές και τους στόχους που όλοι συμφώνησαν κατά τη διαδικασία της ομοσπονδιοποίησης. Δεν υπάρχει κεντρικό σώμα που να εκδίδει εντολές από πάνω, όπως γίνεται με τις κυβερνήσεις ή τις καπιταλιστικές επιχειρήσεις. η κατεύθυνση της οργάνωσης καθορίζεται από τις συστατικές της μονάδες που συνεργάζονται ελεύθερα μεταξύ τους. Μπορεί να υπάρχουν επιτροπές και συμβούλια ανώτερου επιπέδου, αλλά αυτά δεν έχουν καμία εξουσία να κατευθύνουν την ίδια την οργάνωση και αποτελούνται από αντιπροσώπους με αυστηρές, ανακλητές εντολές. Οι μονάδες έχουν πλήρη ελευθερία να αποσυνδεθούν εάν το επιθυμούν, γνωρίζοντας φυσικά ότι κάνοντάς το αυτό θα έπαυαν να έχουν τα οφέλη από τη συμμετοχή τους στην ομοσπονδία.

Δεν υπάρχει συγκεκριμένη μέθοδος λήψης αποφάσεων που θα μεταφερθεί στο εσωτερικό των συστατικών μονάδων ή σε διαπραγματεύσεις μεταξύ τους. Ο ακριβής τρόπος με τον οποίο οι ομάδες λαμβάνουν αποφάσεις επαφίεται στις ομάδες, υπολογίζοντας ποιες μεθόδους λειτουργούν καλύτερα σε κάθε μια στις ιδιαίτερες περιστάσεις τους. Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι γίνεται σεβαστό το δικαίωμα ελεύθερης σύνδεσης. Για παράδειγμα, ορισμένες ομάδες λειτουργούν σύμφωνα με τη συνολική συναίνεση. Οι αποφάσεις δεν λαμβάνονται μέχρι να συμφωνήσουν όλοι. Άλλοι εργάζονται μέσω ενός τροποποιημένου συστήματος συναίνεσης, όπου τα μέλη προσπαθούν να επιτύχουν την ομοφωνία, αλλά είναι σε θέση να καταλήξουν σε ψήφισμα εάν ένα ή δύο μέλη αντέχουν hold out ανεξάρτητα. Άλλοι μπορεί να χρησιμοποιούν απλή πλειοψηφία, με τους «χαμένους» ψηφοφόρους να μην υποχρεούνται να λάβουν απόφαση με την οποία διαφωνούν.

Η εξεύρεση λύσης σε αυτά τα προβλήματα φέρνει και την εύρεση του σωστού συνδυασμού αλληλεγγύης και αυτονομίας - της δέσμευσης της ομάδας και της ελεύθερης σύνδεσης. Είναι ανόητο να περιμένουμε την ίδια προσέγγιση που λειτουργεί για μια ομάδα συγγένειας ή για πέντε αγωνιστές, να εφαρμοστεί σε μια ένωση δεκάδων χιλιάδων μελών, έτσι που οι ακριβείς αποφάσεις γι’ αυτά τα θέματα αφήνονται στους ανθρώπους που ξέρουν πώς να αποφασίσουν καλύτερα - τις σχετικές ομάδες και τα ίδια τα άτομα.
Αυτό το είδος της ελεύθερης σύνδεσης δεν είναι κάτι ξένο για την κοινωνία, και δεν αναπτύχθηκε από τους αναρχικούς από το τίποτα. Σε μεγάλο βαθμό ήταν θέμα των ελευθεριακών να ανακαλύψουν αυτές τις μεθόδους οργανώσεων σε συνδικάτα, συλλόγους και πολιτιστικές ενώσεις, και στη συνέχεια να επεκτείνουν τη σημασία τους και να πιέσουν για την υιοθέτησή τους στην πολιτική και στην οικονομία.

Φεντεραλισμός: δικός τους και δικός μας

Αν και έχουμε τη δική μας ιδιαίτερη κατανόηση της έννοιας, δεν έχουμε το μονοπώλιο, όπως θα έπρεπε να είναι προφανές σε όποιον είναι εξοικειωμένος με το πολιτικό σύστημα της Αυστραλίας. Αν και οι αναρχικοί χρησιμοποιούν τον φεντεραλισμό για να αναφερθούν σε ένα μέσο οργάνωσης της κοινωνίας με τρόπο που είναι εντελώς κάτω προς τα πάνω, έχει ένα ευρύτερο, πιο κοινό νόημα μεταξύ των κυριότερων ιδεολόγων για να αναφέρεται σε ένα σύστημα οργάνωσης κρατών.

Σε αυτήν την βασική κατανόηση, ο φεντεραλισμός σημαίνει την αποκέντρωση της πλειονότητας των εξουσιών του κράτους σε περισσότερες τοπικές μονάδες. Για παράδειγμα, η πολιτειακή κυβέρνηση της Νέας Νότιας Ουαλίας είναι υπεύθυνη για την αστυνόμευση, την υγειονομική περίθαλψη, τις μεταφορές, την εκπαίδευση και άλλες λειτουργίες στην επικράτεια της Νέας Νότιας Ουαλίας - όχι η ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Ορίζει τους δικούς της νόμους, υπό την προϋπόθεση ότι δεν έρχονται σε αντίθεση με το Σύνταγμα, και άλλες λειτουργίες όπως η συλλογή σκουπιδιών και η διαχείριση πάρκων που θεωρούνται τοπικές και μεταβιβάζονται ανάλογα στα δημοτικά συμβούλια.

Πιο προφανείς ομοσπονδιακές χώρες είναι οι ΗΠΑ, με το κραυγαλέα περίεργο ομοσπονδιακό σύστημα ψηφοφορίας, η Ελβετία, με τη διάσημη «άμεση δημοκρατία» των καντονιών και η Ινδία, τα συστατικά κράτη της οποίας έχουν τις επίσημες γλώσσες τους.

Οι αναρχικοί επικρίνουν αυτόν τον ρεπουμπλικανικό φεντεραλισμό επειδή ουσιαστικά είναι φεντεραλισμός μόνο κατ’ όνομα, περιορίζοντας τον φεντεραλισμό στο πεδίο της πολιτικής, διατηρώντας τον μακριά από τον τεράστιο, αυταρχικό συγκεντρωτισμό που είναι ο καπιταλισμός. Ο James Guillaume, ένας από τους στενούς συντρόφους του Μιχαήλ Μπακούνιν, το έθεσε συνοπτικά: μια χώρα όπως η Ελβετία είναι «απλώς ένα ομοσπονδιακό κράτος, και αυτή η λέξη από μόνη της εκφράζει όλες τις διαφορές μεταξύ αυτών των δύο συστημάτων» 1.

Ο Guillaume σημειώνει ότι τα ελβετικά καντόνια έχουν μια ορισμένη ικανότητα να διαχειρίζονται τις δικές τους υποθέσεις, αλλά δεν θεωρούνται «ξεχωριστές ατομικότητες και απόλυτοι κυρίαρχοι». Αντιθέτως, θεωρούνται απλά κλάσματα ενός συνόλου που ονομάζεται ελβετικό έθνος. Η αυτονομία των καντονιών περιορίζεται νομοθετικά από το ομοσπονδιακό Σύνταγμα, το οποίο δεν είναι από μόνο του μια ελεύθερη σύμβαση, αλλά μια επιβολή. Το καντόνι δεν έχει κανένα δικαίωμα να αποσχιστεί, και έτσι ένας τέτοιος φεντεραλισμός δέχεται επίθεση ως φεντεραλισμός «μόνο στα λόγια».

Επιπλέον, οι αναρχικοί αμφισβητούν την ιδέα ότι ο φεντεραλισμός μπορεί να υπάρχει εάν τα άτομα κάθε ομοσπονδιακής μονάδας δεν είναι τα ίδια ελεύθερα. Γράφοντας για τις προπολεμικές Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, ο Προυντόν σημειώνει ότι φαίνεται αδύνατο για ένα κράτος-σκλαβιά να ανήκει σε μια ομοσπονδία. Δεν φαίνεται πιο λογικό από την ιδέα ένα απολυταρχικό κράτος να ενώνεται με κάτι άλλο. «Η δουλεία ενός μέρους του έθνους είναι η ίδια η άρνηση της ομοσπονδιακής αρχής» 2.

Στην πραγματικότητα, ο ρεπουμπλικανικός φεντεραλισμός σημαίνει ανάθεση των κατασταλτικών λειτουργιών της κυβέρνησης σε περισσότερες ελίτ τοπικού επιπέδου. Η πιο βασικές λειτουργίες της κυβέρνησης, η προστασία του θεσμού της ιδιωτικής ιδιοκτησίας και η υποταγή των εργατών στους καπιταλιστές, διατηρείται. Όταν οι εργαζόμενοι ξεκινούν μια «μη εξουσιοδοτημένη» απεργία, η αστυνομία σε επίπεδο Πολιτείας κινείται για να τους παρενοχλήσει και να τους επιτεθεί, αντί της ομοσπονδιακής αστυνομίας. Αν και ποτέ δεν θα πειράξει το γεγονός ότι οι ομοσπονδιακές δυνάμεις είναι πάντα ελεύθερες να κινηθούν αν τα πράγματα βγουν πραγματικά εκτός ελέγχου. Το αποτέλεσμα είναι το ίδιο με μια τυπική κεντρική κατάσταση. γίνεται απλώς μια άλλη μορφή αυταρχισμού, και αντιτιθόμαστε σε αυτό όπως και σε κάθε άλλη μορφή διακυβέρνησης.

Η σημασία του φεντεραλισμού

Το άρθρο του Guillaume είναι ενδιαφέρον, όχι μόνο επειδή διακρίνει τον φεντεραλισμό μας από το δικό τους, αλλά επειδή φέρνει στην επιφάνεια ορισμένες κρίσιμες έννοιες και μια σαφή επιρροή από έναν παλιό αφέντη. Δηλώνει ότι ο φεντεραλισμός με την έννοια που του έδωσε η Κομμούνα του Παρισιού, και με την έννοια που του έδωσε ο Προυντόν, είναι «πάνω απ’ όλα, η άρνηση του έθνους και του κράτους». Το έθνος παύει να υπάρχει και στη θέση του έρχεται μια ομοσπονδία κοινοτήτων. Η καθοριστική αρχή αυτής της ομοσπονδίας δεν είναι η εθνική ενότητα ή η εδαφική κυριαρχία, αλλά απλώς το αμοιβαίο συμφέρον των ενδιαφερομένων μερών, το οποίο «δεν δίνει σημασία σε ζητήματα εθνικισμού και επικράτειας».

Όταν το κράτος πάψει να υπάρχει, δεν υπάρχει πλέον κεντρική εξουσία που να είναι «ανώτερη» από τις ομάδες της ομοσπονδίας, να τους επιβάλλει την εξουσία του.

Το μόνο που μένει είναι «η συλλογική εξουσία».

Αυτή η ιδέα, ελάχιστα γνωστή, είναι ζωτικής σημασίας για την πλήρη κατανόηση του αναρχισμού, τουλάχιστον όπως προτάθηκε από τον Προυντόν. Αυτή η ιδέα αναπτύχθηκε για πρώτη φορά στο πρώτο μεγάλο έργο του Προυντόν, το περίφημο «Τι είναι ιδιοκτησία» και μπορεί να είναι η πιο σημαντική πνευματική του συμβολή. Η συλλογική δύναμη αναφέρεται στο αποτέλεσμα που παράγουν τα άτομα που ενώνουν τις προσπάθειές τους, παράγοντας μια δύναμη μεγαλύτερη από το απλό άθροισμα των μερών τους. Σύμφωνα με τα λόγια του Προυντόν, αναφέρεται «στην τεράστια δύναμη που προκύπτει από την ένωση και την αρμονία των εργαζομένων, τη σύγκλιση και την ταυτόχρονη προσπάθεια» 3.

Η συλλογική δύναμη αναπτύσσεται πρώτα στο «Τι είναι ιδιοκτησία» ως μέρος μιας κριτικής της ατομικής ιδιοκτησίας και της μισθωτής εργασίας. Ακόμη και αν υποτεθεί ότι οι μεμονωμένοι εργαζόμενοι σε μια εταιρεία αποζημιώνονται αρκετά για την εργασία τους μέσω μισθών, η συλλογική δύναμη που προκύπτει από τους εργάτες που εργάζονται μαζί δεν πληρώνεται. Υπάρχει πάντα ένα χρέος που παραμένει. Χρησιμοποιεί το ακόλουθο παράδειγμα:

«Μια δύναμη χιλιάδων ανδρών που εργάζονται είκοσι μέρες έχει πληρωθεί με τους ίδιους μισθούς που θα πληρώνονταν για εργασία πενήντα πέντε ετών. Αλλά αυτή η δύναμη των χιλίων έχει κάνει σε είκοσι μέρες αυτό που ένας άντρας δεν θα μπορούσε να επιτύχει, αν και είχε εργαστεί για ένα εκατομμύριο αιώνες».

Αλλού, χρησιμοποιεί το παράδειγμα διακοσίων ανδρών που βάζουν έναν οβελίσκο στη βάση του σε δύο ώρες, σημειώνοντας ότι ένας άντρας δεν θα μπορούσε να είχε κάνει το ίδιο πράγμα σε διακόσιες ημέρες.

Ο Προυντόν αργότερα έθεσε την έννοια της συλλογικής εξουσίας σε διαφορετικά πλαίσια, επεκτείνοντας το νόημά της. Το χρησιμοποίησε για να αναφερθεί στον συλλογικό λόγο, το αποτέλεσμα της συνδυασμένης πνευματικής εργασίας. Κοινωνική εξουσία, το σύνταγμα της κοινωνίας που βασίζεται στις ενέργειες των ατόμων και των ομάδων που τη συγκροτούν. Συλλογικό ον, ο τρόπος με τον οποίο η ατομική ελευθερία μπορεί να είναι πραγματική μόνο υπό το φως των κοινωνικών σχέσεων του ατόμου και ως ένα είδος θεωρίας αποξένωσης, σύμφωνα με το οποίο οι άνθρωποι υποπίπτουν σε λάθος «επιπτώσεις αιτιών» - όπως το να βλέπεις έναν ηγέτη ως πηγή εξουσίας αντί για τους ανθρώπους που τον υπακούουν, ή να βλέπεις το χρήμα ως πηγή αξίας του εαυτού σου αντί της συλλογική σύμβαση που δίνει στα χρήματά της αξία. 4

Όπως περιγράφει ο Guillaume, η συλλογική εξουσία είναι το αποτέλεσμα της ομοσπονδιοποίησης των ομάδων και ενεργεί για τη διατήρηση και εγγύηση της ομοσπονδιακής σύμβασης. Δεν μετατρέπεται σε κάτι ανώτερο από τις ομοσπονδιακές κοινότητες, όπως αυτό που είναι το κράτος, δηλαδή εξουσία πάνω στην υπάρχουσα κοινωνία. Η κυβέρνηση διαλύεται και μπαίνουμε πραγματικά σε μια κατάσταση «αναρχίας, δηλαδή απουσίας κεντρικής εξουσίας».

Αυτό είναι ένα κρίσιμο επιχείρημα του μόνιμου μύθου σύμφωνα με τον οποίο ο φεντεραλισμός, όπως και η ελευθεριακή οργάνωση, είναι απλώς η πραγματοποίηση του ατομικισμού και της αποδιοργάνωσης. Αυτός ο μύθος διατηρείται ζωντανός από επικριτές του αναρχισμού -συνήθως μαρξιστές, οι οποίοι επιμένουν ότι ο συγκεντρωτισμός είναι απαραίτητος για τον αποτελεσματικό συντονισμό και τη συνεργασία- αλλά και από ορισμένους υποστηρικτές του αναρχισμού: δηλαδή, τους ατομικιστές που θεωρούν οποιαδήποτε οργάνωση, πέρα ​​από το επίπεδο των απλών άτυπων ομάδων συγγένειας, ως παραβίαση των ελευθεριών τους.

Ο φεντεραλισμός είναι μια αναγνώριση ότι το άτομο μπορεί να καταστεί ελεύθερο μόνο μέσω των κοινωνικών του σχέσεων με άλλους. Μόνο σε αυτή τη βάση μπορεί να οικοδομηθεί ένας σημαντικός σοσιαλισμός. Οι διάφορες συνιστώσες συνδέονται αυτόνομα μέσω συμφωνιών, με κίνητρα αλληλεγγύης και αμοιβαίου συμφέροντος. Η ελευθερία δεν θυσιάζεται σε αυτήν τη διαδικασία - είναι σίγουρη.

Φεντεραλισμός: εμπόδιο στην ενότητα;

Η ταύτιση του φεντεραλισμού με τη διχοτόμηση, το χάος και την αποδιοργάνωση είναι ένα πολύτιμο εργαλείο προπαγάνδας για τους κεντριστές κάθε είδους, και η κατηγορία αυτή αποκαλύπτει πιθανώς την πιο σημαντική γραμμή σφάλματος που χωρίζει τους αναρχικούς από τους άλλους σοσιαλιστές. Για εμάς, το πιο σημαντικό πράγμα που πρέπει να τονίσουμε είναι ότι η ενότητα πρέπει να διακρίνεται από την ομοιομορφία.

Η κατηγορία ότι ένας συνεπής φεντεραλισμός θα οδηγούσε σε ποικίλες διαφορές απόψεων και στρατηγικής είναι αυτή που γίνεται αποδεκτή από τους αναρχικούς. Στην πραγματικότητα, αυτό αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους λόγους που το υποστηρίζουμε. Οι συνθήκες της ζωής μας ποικίλουν σε μια τόσο ευρεία γκάμα και μετασχηματίζονται τόσο γρήγορα, που η ανάθεση ενός σταθερού μοντέλου μιας οργάνωσης στην κοινωνία θα οδηγούσε μόνο στο χάος. Η δυσαρέσκεια που αναδύεται φυσικά από διαφορετικούς ανθρώπους και διαφορετικές ομάδες που συνεργάζονται για έναν κοινό σκοπό, είναι απαραίτητη για τη διατήρηση των οργανώσεων ζωντανών.

Ο ελευθεριακός σοσιαλισμός εκδηλώνεται όχι μόνο ως εξέγερση ενάντια σε αυταρχικές πολιτικές και οικονομικές δομές, αλλά ως εξέγερση ενάντια στον απολυταρχισμό που βρίσκεται στη ρίζα τους. Για να δικαιολογήσει το δικαίωμα των συστατικών μερών μιας ομοσπονδίας να αποσχιστούν, ακόμη και μετά τη συμφωνία τους για ομοσπονδία, ο Μπακούνιν δηλώνει ότι «καμία διαρκής υποχρέωση δεν μπορεί να αντισταθμιστεί από την ανθρώπινη δικαιοσύνη, η μόνη που μπορεί να διεκδικήσει οποιαδήποτε εξουσία ανάμεσά μας», και ότι χωρίς το δικαίωμα στην ελεύθερη συναρμολόγηση και την ελεύθερη απόσχιση, «η συνομοσπονδία δεν θα ήταν τίποτα περισσότερο από συγκεντρωτική μεταμφίεση». 5

Η ποικιλομορφία που προκύπτει από μια ομοσπονδία δεν θεωρείται ελάττωμα, αλλά θεμελιώδες χαρακτηριστικό. Και πάλι, επιστρέφουμε στον Μπακούνιν για μια εύγλωττη αιτιολόγηση:

«Δεν θα κουραστώ ποτέ να το επαναλαμβάνω: Η ομοιομορφία είναι θάνατος. Η ποικιλομορφία είναι ζωή. Η πειθαρχική ενότητα που μπορεί να δημιουργηθεί μόνο σε οποιοδήποτε κοινωνικό περιβάλλον εις βάρος της αυθόρμητης δημιουργικότητας και ζωής, σκοτώνει τα έθνη. Η ζωντανή, πραγματικά ισχυρή ενότητα, η ενότητα που όλοι θέλουμε, είναι αυτή που δημιουργεί η ελευθερία στην καρδιά των ελεύθερων και διαφορετικών εκδηλώσεων της ζωής, εκφράζοντας τον εαυτό της μέσω του αγώνα: είναι η εξισορρόπηση και η εναρμόνιση όλων των ζωντανών δυνάμεων». 6

Αλλού, παραθέτει ένα παρόμοιο σημείο: «Η ομοιομορφία δεν είναι καθόλου ενότητα, είναι η αφαίρεση αυτού, το capuut mortuum 7, ο θάνατός του. Η ενότητα είναι πραγματική και ζει εν μέσω της μεγαλύτερης ποικιλομορφίας». 8 Ειδικότερα, για τον Μπακούνιν, η επιβολή ενός συγκεκριμένου δόγματος ή μορφής από ένα ανώτερο συμβούλιο σε μια ομοσπονδία, θα μετέτρεπε αυτήν την ομοσπονδία σε μια ενιαία εκκλησία και το συμβούλιο σε έναν «συλλογικό Πάπα», ο οποίος θα μιλούσε ex cathedra, με τις εντολές του να γίνονται νόμοι. 9

Για μια τελική επιχειρηματολογία, μπορούμε να επικαλεστούμε τον Προυντόν:

«Εσείς, που δεν μπορείτε να συλλάβετε την ενότητα χωρίς έναν ολόκληρο μηχανισμό νομοθετών, εισαγγελέων, γενικών εισαγγελέων, αξιωματικών του τελωνείου, αστυνομικών, δεν γνωρίζετε ποτέ ποια είναι η πραγματική ενότητα! Αυτό που αποκαλείτε ενότητα και συγκεντροποίηση δεν είναι παρά ένα διαρκές χάος, που χρησιμεύει ως βάση για μια ατελείωτη τυραννία. Είναι η πρόοδος της χαοτικής κατάστασης των κοινωνικών δυνάμεων ως επιχείρημα για τον δεσποτισμό - ένας δεσποτισμός που είναι πραγματικά η αιτία του χάους». 10

Από τους πολίτες στους παραγωγούς

Ο φεντεραλισμός είναι το πιο κρίσιμο στοιχείο για τη συνοχή του εργατικού κινήματος που θα καταργήσει την ιδιωτική ιδιοκτησία και την κυβέρνηση και θα οικοδομήσει έναν ελεύθερο σοσιαλισμό στη θέση τους. Ενώ η προηγούμενη κοινωνία οργανώνεται από διαιρέσεις εθνών, σύμφωνα με τις ανάγκες της πολιτικής, η νέα κοινωνία θα οργανωθεί από ομοσπονδίες βιομηχανικών ομάδων, σύμφωνα με τις ανάγκες της παραγωγής. 11 Σύμφωνα με τα λόγια του Émile Pouget: «από τώρα και στο εξής, ο παραγωγός βρίσκεται μπροστά στην υπάρχουσα κοινωνία που αναγνωρίζει μόνο τον πολίτη». 12

Θα τελειώσω αυτό το άρθρο με ένα άλλο απόσπασμα από τον Προυντόν. Κατά την άποψή μου, συνοψίζει με ακρίβεια την αποστολή του αναρχισμού και τον κρίσιμο ρόλο του φεντεραλισμού μέσα σε αυτό:

«Είναι η βιομηχανική οργάνωση με την οποία θα αντικαταστήσουμε την κυβέρνηση.
Αντί των νόμων, θα βάλουμε συμβόλαια. - Όχι περισσότεροι νόμοι που ψηφίστηκαν με πλειοψηφία ούτε καν ομόφωνα. Κάθε πολίτης, κάθε κοινότητα ή εταιρεία, δημιουργεί το δικό του.
Στη θέση των πολιτικών δυνάμεων, θα βάλουμε τις οικονομικές δυνάμεις.
Στη θέση των αρχαίων τάξεων των ευγενών, μεγαλοαγροτών, ή της αστικής τάξης και του προλεταριάτου, θα βάλουμε τους γενικούς τίτλους και τα ειδικά τμήματα της βιομηχανίας: Γεωργία, Κατασκευή, Εμπόριο κ.λπ.
Στη θέση της κρατικής εξουσίας, θα βάλουμε τη συλλογική εξουσία.
Στη θέση των μόνιμων στρατών, θα τοποθετήσουμε βιομηχανικές ενώσεις.
Στη θέση της αστυνομίας, θα βάλουμε την ταυτότητα συμφερόντων.
Στη θέση του πολιτικού συγκεντρωτισμού, θα βάλουμε τον οικονομικό συγκεντρωτισμό».

*Ευχαριστίες στους Tommy Lawson και René Berthier για τη βοήθεια στη διάρκεια συγγραφής αυτού του κειμένου.

Σημειώσεις (με βάση την αγγλική εκδοχή του κειμένου):
1. Federalism του James Guillaume, δημοσιευμένο στο Solidarité (1871), σε Αγγλική μετάφραση Shawn Wilbur, διαθέσιμο στο: https://www.libertarian-labyrinth.org/bakunin-library/james-guillaume-federalism-1871/.
2. The Federative Principle and the Necessity of Reconstituting the Party of the Revolution του Pierre-Joseph Proudhon, στο Property is Theft! A Pierre-Joseph Proudhon Anthology (2011), σε επιμέλεια Iain McKay, by AK Press.
3. What is Property? – Or, an inquiry into the principle of right and of government, στο ίδιο.
4. Από το Γλωσσάρι του Iain McKay στο ίδιο.
5. An Internationalist Federalism του Mikhail Bakunin, δημοσιευμένο στο No Gods No Masters: An Anthology of Anarchism (2005), σε επιμέλεια Daniel Guérin, σε αγγλική μετάφραση Paul Sharkey και έκδοση AK Press. Το κείμενο αυτο βασίζεται σε ομιλία του Μπακούνιν στο Συνέδριο της Ένωσης για την Ειρήνη και την Ελευθερία (League of Peace and Freedom). Αποτελεί σημαντικό ντοκουμέντο καθώς σηματοδοτεί ένα βασικό στάδιο στην ανάπτυξη της σκέψης του Μπακούνιν. Η Ένωση για την Ειρήνη και την Ελευθερία, μια φιλελεύθερη-ανθρωπιστική ομάδα, δεν δέχτηκε την πρότασή του να συγχωνευθούν οι ειρηνιστικές ανησυχίες με τις ανησυχίες των εργατών. Η αποτυχία αυτή του Μπακούνιν σηματοδότησε τη στροφή του στην πίστη ότι μόνο το προλεταριάτο, ενεργώντας ως ανεξάρτητη δύναμη, θα μπορούσε να επιφέρει τις απαιτούμενες ριζικές κοινωνικές αλλαγές. Κατά συνέπεια, ο Μπακούνιν πέρασε το υπόλοιπο της ενεργού ζωής του αφιερώνοντάς το στη Διεθνή Ένωση Εργαζομένων, εγκαταλείποντας την αστική πολιτική για πάντα.
6. Από την επιστολή του Μπακούνιν στον Ceretti, με ημερομηνία 13-27 Μάρτη 1871, που μεταφράστηκε στα Αγγλικά από τον Shawn Wilbur και είναι προσβάσιμη εδώ: https://www.libertarian-labyrinth.org/bakunin-library/bakunin-on-life-harmony-and-struggle-1872/
7. Λατινικά για το «νεκρό κεφάλι», που σημαίνει «άχρηστα υπολείμματα».
8. Από την επιστολή του Μπακούνιν στην εφημερίδα Gazzettino Rosa, με ημερομηνία 23 Δεκέμβρη 1871, όπως αναφέρεται στην σελίδα 140 του βιβλίου του Wolfgang Eckhardt The First Socialist Schism: Bakunin vs. Marx in the International Workingmen’s Association, έκδοση PM Press, 2016.
9. Είναι δύσκολο να υποτιμήσουμε τη σημασία της αντίθεσης στη θρησκεία στην ανάπτυξη του αναρχισμού.
10. Από το The General Idea of the Revolution in the Nineteenth Century, που συμπεριλαμβάνεται στην Ανθολογία του Iain McKay, όπως παραπάνω.
11. Από το δεύτερο μέρος του The Principles and Organisation of the International Revolutionary Society, που έγραψε ο Μπακούνιν, δημοσιεύθηκε το 1866, μεταφράστηκε στα Αγγλικά από τον Shawn Wilbur και είναι προσβάσιμο στη διεύθυνση: https://web.archive.org/web/20160707152937/http://library.libertarian-labyrinth.org/items/show/2671
12. Από το Direct Action του Émile Pouget, που δημοσιεύθηκε το 1910, μεταφράστηκε στα Αγγλικά και δημοσιεύτηκε από την Kate Sharpley Library, και είναι προσβάσιμο στη διεύθυνση: https://www.katesharpleylibrary.net/vhhngg

*Το κείμενο αυτό δημοσιεύτηκε στο δελτίο Sydney Anarcho-Communists, Bulletin #1, August 2020. Μετάφραση: Ούτε Θεός-Ούτε Αφέντης”.

Διεθνή / Αναρχικό κίνημα / Γνώμη / Ανάλυση Saturday August 29, 2020 07:50 byTommy Lawson*

Ο πλήρης τίτλος είναι "Η λεπτή γραμμή ανάμεσα στον ατομικισμό, τον εξεγερτισμό και τον εξουσιασμό" - *Δημοσιεύτηκε στις 17 Ιούνη 2020 εδώ: http://www.redblacknotes.com/2020/06/17/the-thin-line-between-individualism-insurrection-and-authoritarianism/?fbclid=IwAR092aUF-PJhbAyb4r_C2xOesFcrG...m7xMw
Μετάφραση: Ούτε Θεός-Ούτε Αφέντης.

Η λεπτή γραμμή ανάμεσα στον ατομικισμό, τον εξεγερτισμό και τον εξουσιασμό

Πρόσφατα, ένας αριθμός ανθρώπων που κάποτε αποκαλούνταν αναρχικοί προσχώρησαν στο νεοσύστατο Australian Communist Party (ACP - Αυστραλιανό Κομμουνιστικό Κόμμα). Το ACP είναι μια νέα διάσπαση από το Communist Party of Australia (CPA - Κομμουνιστικό Κόμμα Αυστραλίας) για ασαφείς κατηγορίες γραφειοκρατίας και την αδυναμία του CPA να συνάψει «σχέσεις με τη νεολαία». Το παρόν CPA, ωστόσο, ιστορικά εντοπίζει την καταγωγή του από το σταλινικό Socialist Party of Australia (SPA - Σοσιαλιστικό Κόμμα Αυστραλίας), που στη δεκαετία του '60 διαχωρίστηκε από το CPA. Το SPA υποστήριξε τη σοβιετική εισβολή στην Τσεχοσλοβακία (το αρχικό CPA ήταν το μοναδικό κόμμα της Κομιντέρν στον κόσμο που κατήγγειλε την εισβολή) και δεν ασκούσε κριτική για την κληρονομιά του Στάλιν. Όταν το αρχικό CPA διαλύθηκε στη δεκαετία του '90, το SPA ανέλαβε την πρωτοβουλία να πάρει το όνομα και να διεκδικήσει την ιστορία του αρχικού CPA. Έτσι λοιπόν, πώς γίνεται άνθρωποι που όχι και πολύ καιρό πριν ισχυρίζονταν ότι έφεραν την πολιτική ετικέτα του Αναρχικού να εντάσσονται σε ένα αυστραλιανό σταλινικό κόμμα; Θα ήταν λάθος για εμάς ως αναρχοκομμουνιστές να μην ασχοληθούμε με αυτήν την προσχώρηση αναρχικών στο ACP.

Ο αναρχισμός είναι μια πολιτική φιλοσοφία που επιδιώκει την πλήρη απελευθέρωση του ανθρώπινου είδους από την εκμετάλλευση και την κυριαρχία. Οι αναρχικοί υποστηρίζουν την ταξική πάλη ως μέσο ανατροπής των καπιταλιστικών σχέσεων και του κράτους και στη θέση τους τάσσονται υπέρ μιας μια φεντεραλιστικής, σοσιαλιστικής κοινωνίας οργανωμένης μέσω της «αυτοδιεύθυνσης» τόσο στην κοινότητα όσο και στον χώρο εργασίας. Ο αναρχισμός γεννήθηκε στο εργατικό κίνημα στα μέσα του 1800ς και οι ιδέες των ίδιων των εργαζομένων διατυπώθηκαν από διανοούμενους όπως ο Μπακούνιν, ο Κροπότκιν και ο Μαλατέστα. Ως πολιτική φιλοσοφία, ο αναρχισμός όχι μόνο στοχεύει στην ανάλυση των πραγματικών μορφών καταπίεσης που υφίστανται στην κοινωνία, αλλά και στη μεταμόρφωση των ανθρώπινων σχέσεων ώστε να επιτευχθεί το μέγιστο της ανθρώπινης ελευθερίας, εναρμονισμένης με την κοινοτική ανάπτυξη.

Δυστυχώς, δύο προβληματικές τάσεις αναπτύχθηκαν στο εσωτερικό του αναρχισμού, που είτε έβλεπαν την πολιτική φιλοσοφία να ασχολείται μόνο με την ατομική ελευθερία (ατομικισμός), είτε να βασίζεται στη ριζοσπαστική δράση κάποιων μικροσκοπικών μειονοτήτων (εξεγερτισμός). Πρέπει να αναγνωριστεί ότι η δεύτερη από αυτές τις τάσεις, η εξεγερτική, είναι συχνά μια κολλεκτιβίστικη φιλοσοφία στους στόχους της, αλλά οι στρατηγικές και οι τακτικές της αντικατοπτρίζουν περισσότερο τη φύση των ατομικιστικών φιλοσοφιών. Αν και φαίνεται αρχικά αντιθετικό, θέλω να υποστηρίξω ότι υπάρχει μόνο ένα μικρό άλμα από την ατομικιστική «αναρχία» και την εξεγερτική τακτική στην πιο υποβαθμισμένη μορφή της μαρξιστικής πολιτικής, τον σταλινισμό. Καθώς ο ατομικισμός και ο εξεγερτισμός αναπτύχθηκαν από την παρακμή της σχέσης του αναρχισμού με την ταξική πάλη, έτσι και ο σταλινισμός εξελίχθηκε από την καταστροφή του σοσιαλιστικού κινήματος.

Οι ατομικιστικές και εξεγερτικές ιδέες που αναδύθηκαν άφησαν ανεξίτηλο σημάδι στον αναρχισμό κατά τη διάρκεια της μακράς, παγκόσμιας ήττας των κινημάτων της εργατικής τάξης στα τέλη του 1800 και στις αρχές του 1900, όπου ο αναρχισμός έχανε αργά τη θέση του στα κοινωνικά κινήματα της εργατικής τάξης. Ενώ αυτό ακούγεται σαν μια ευρεία χρονική περίοδος, όπως είναι, κατά τη διάρκεια της οποίας τα κινήματα της εργατικής τάξης άνθισαν πραγματικά σε πολλά έθνη, αντικατοπτρίζει επίσης την άνιση γεωγραφική ανάπτυξη αυτών των κινημάτων. Συνολικά, όμως, όλη αυτή η περίοδος χαρακτηρίστηκε από μια κυκλική πτώση των κινημάτων της εργατικής τάξης και την επακόλουθη καταστολή. Παρά τις διαφορετικές αιτίες της καταστολής, το γενικό πρότυπο ήταν το ίδιο στα περισσότερα έθνη.

Στην Ευρώπη, η αναρχική φιλοσοφία είχε διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην Κομμούνα του Παρισιού, που πνίγηκε στο αίμα από το γαλλικό κράτος το 1871. Οι ελεύθερες περιοχές της Ουκρανίας που εμπνεύστηκαν από τον αναρχισμό συντρίφτηκαν από τους Μπολσεβίκους το 1921, και το πιο διάσημο παράδειγμα αναρχοσυνδικαλισμού, η ισπανική CNT, συντρίφτηκε από τον φασιστικό και σταλινικό τρόμο μέχρι το 1939. Σε άλλα μέρη του κόσμου, για παράδειγμα στην Αργεντινή, η FORA κατέρρευσε υπό την κρατική καταστολή και την έκρηξη της μπολσεβίκικης επιρροής το 1929, και τα ελεύθερα αναρχικά εδάφη της Κορεατικής Λαϊκής Ένωσης έπεσαν κατά την ιαπωνική εισβολή το 1931. Αυτά είναι μερικά συγκεκριμένα παραδείγματα, αλλά σε παγκόσμιο επίπεδο οι άρχουσες τάξεις συνέτριψαν πολλά εργατικά κινήματα καθώς αγωνίστηκαν να περιορίσουν την κομμουνιστική επιρροή, όπως ακριβώς τα επίσημα κομμουνιστικά κόμματα αγωνίστηκαν να συμπεριλάβουν τους εργατικούς αγώνες στην πολιτική της Κομιντέρν. Αποπροσανατολισμένοι από την κατάρρευση τόσων ισχυρών κινημάτων, πολλοί αγωνιστές στράφηκαν σε μεμονωμένες πράξεις τρομοκρατίας, μερικές φορές σε απελπισμένες προσπάθειες να εμπνεύσουν την αλλαγή και μερικές φορές επειδή η βίαιη κρατική και καπιταλιστική καταστολή τους είχε στριμώξει σε μια γωνία όπου ο ένοπλος αγώνας αποδείχτηκε παγίδα. Αυτή ήταν η περίπτωση του Juan Antonio Moran, επικεφαλής του συνδικάτου λιμενεργατών στην Αργεντινή. Αρχικά παίρνοντας τα όπλα για να υπερασπιστεί τις απεργίες από την καταστολή των αφεντικών, βρέθηκε παγιδευμένος στον ένοπλο αγώνα ενός εξασθενημένου κινήματος, όπου θα συναντούσε την τελική του καταστροφή.

Με την πάροδο του χρόνου, άλλοι «παραιτήθηκαν» από την κοινωνία για να ζήσουν σε «κοινότητες» και «ιλεγκαλιστικούς» τρόπους ζωής. Είχαν χάσει την πίστη ότι η εργατική τάξη ήταν ικανή να ανατρέψει τον καπιταλισμό και το κράτος, και υποχώρησαν από τη φύση του αναρχισμού ως φιλοσοφίας της ταξικής πάλης, για να τον μετατρέψουν σε μια απλή αστική μορφή κοινωνικής κριτικής. Με την πάροδο του χρόνου, αυτή η αλλοτριωμένη μορφή «αναρχισμού» διαιωνίστηκε, θέτοντας τις αυθεντικές αναρχικές θεωρίες εκτός πλαισίου για να δικαιολογηθεί η φιλελεύθερη ερμηνεία της. Η πιο διάσημη προσαρμογή θα ήταν η έννοια της εξέγερσης του Max Stirner έναντι αυτής της επανάστασης.

«Η επανάσταση αποσκοπεί σε νέους κανόνες. Η εξέγερση σημαίνει πως δεν αφήνουμε να μας κανονίζουν, αλλά κανονίζουμε μόνοι μας, και δεν στηρίζει μεγάλες ελπίδες σε «θεσμούς» ... Αφού λοιπόν σκοπός μου δεν είναι να ανατρέψω την κατεστημένη τάξη, αλλά να υψωθώ εγώ πάνω από αυτήν, τα κίνητρά μου και η δράση μου -αφού αποβλέπουν αποκλειστικά και μόνο σε μένα και τη μοναδικότητά μου- δεν έχουν χαρακτήρα πολιτικό ή κοινωνικό, αλλά εγωιστικό”. (Στίρνερ, Ο μοναδικός και το δικό του *Το απόσπασμα αυτό παρατίθεται από το βιβλίο “Ο Μοναδικός και το Δικό του”, Έκδοση της Μαρμίτας, Αθήνα 2002, σε μετάφραση Αλεξάνδρας Παπαθανασοπούλου).

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο ίδιος ο Στίρνερ δεν ήταν ποτέ αναρχικός, αλλά οι ιδέες του υιοθετήθηκαν αργότερα από κάποιους στο αναρχικό κίνημα. Το παραπάνω απόσπασμα του Στίρνερ απεικονίζει την άμεση σύνδεση μεταξύ της ατομικιστικής φιλοσοφίας και της «στρατηγικής» της εξέγερσης που υιοθετούν ορισμένοι «κολεκτιβιστές». Ο ατομικιστικός αναρχισμός έγινε τελικά ένα αυτοαναφορικό τμήμα της ευρύτερης «αναρχικής» φιλοσοφίας, αλλά απέτυχε ακόμα να επιτύχει κάτι σημαντικό για τη μάζα των εργατών. Δεν είχε σημασία αν οι ατομικιστές ακτιβιστές «παραιτήθηκαν» ή αγωνίστηκαν ηρωικά για την «εξέγερση» ενάντια στην καταπιεστική κοινωνία που τόσο μισούσαν. Δεν μπορούσαν να υπάρξουν εκτός του συνόλου των καπιταλιστικών σχέσεων. Όλες οι ποιητικές θεωρίες της εξεγερτικής δράσης δεν μπορούσαν να καλύψουν την απόλυτη αποτυχία φιλοσοφιών που έχουν διαχωριστεί από τον μαζικό αγώνα.

Ταυτόχρονα για τους μαρξιστές, μετά την αποτυχία της Ρωσικής Επανάστασης να εξαπλωθεί στην Ευρώπη, οι Επαναστάτες Σοσιαλιστές αντιμετώπισαν μια κατάσταση όπου το νέο κρατικό καπιταλιστικό καθεστώς στη Ρωσία έμεινε στάσιμο και στη συνέχεια πήγε προς τα πίσω όσον αφορά την ανάπτυξη νέων κοινωνικών σχέσεων. Οι επαναστάτες έπρεπε να αναθεωρήσουν τις θεωρίες τους στο γιατί η επανάσταση δεν είχε εξαπλωθεί διεθνώς και τι θα μπορούσε να γίνει γι’ αυτό. Στη Ρωσία, οι γραφειοκρατίες αναπτύχθηκαν από τον Λένιν και τον Τρότσκι για τη διαχείριση του υπό κατάρρευση οικονομικού συστήματος, των πολιτικών διαφωνιών και για τη διαχείριση της καταστολής των αντεπαναστατών, επεκτάθηκαν και απέκτησαν τη δική τους ζωή. Ο κεντριστής Στάλιν ήρθε στο προσκήνιο εκπροσωπώντας τα συμφέροντα αυτής της νέας γραφειοκρατικής «διαχωριστικής τάξης» από τους εργάτες. Ο Στάλιν και η Κομιντέρν ανέπτυξαν τη θεωρία του «Σοσιαλισμού σε μια μόνο χώρα». Αυτό ήταν η σημαντικότερη υποχώρηση της μαρξιστικής θεωρίας από την οικοδόμηση της μαζικής πάλης της εργατικής τάξης διεθνώς.

Ωστόσο, ο Στάλιν και οι ακολουθητές του αντιπροσώπευαν ένα ισχυρό νέο κράτος, με τεράστιους πόρους, επαναστατική ρητορική και παγκόσμια εμβέλεια. Ήταν αρκετά δύσκολο να υπάρχει πρόσβαση σε κάθε πληροφορία για την πραγματική ζωή υπό το νέο «σοβιετικό» καθεστώς, δεδομένης της πλήρους κρατικής κυριαρχίας στην κοινωνική ζωή στην ΕΣΣΔ. Οι επαναστάτες σε όλο τον κόσμο άρχισαν να υπόκεινται στην εξουσία της σταλινικής πολιτικής. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ήταν πραγματικοί επαναστάτες της εργατικής τάξης που είχαν πέσει θύματα των ψευδαισθήσεων του σταλινικού καθεστώτος. Σε άλλες, μεσοαστοί ευκαιριακοί τύποι ασχολήθηκαν με την επιρροή του νέου καθεστώτος για να προωθήσουν την καριέρα τους.

Όσοι απέρριψαν την πολιτική του νέου καθεστώτος και συνέχισαν να υποστηρίζουν τη διεθνή επανάσταση, ωστόσο, έπεσαν σε νέα στρατόπεδα διαίρεσης. Οι Αναρχικοί-Κομμουνιστές υποστήριζαν τις θεωρίες που είχαν από την εποχή του Μπακούνιν ότι το νέο καθεστώς ήταν μια μορφή Κρατικού Καπιταλισμού, ενώ οι Τροτσκιστές είδαν το νέο καθεστώς ως «παραμορφωμένο εργατικό κράτος», με βάση τις αρχικές, σημαντικές, υλικές κατακτήσεις της εργατικής τάξης, και τον επακόλουθο εκφυλισμό καθώς το κίνημα της εργατικής τάξης συντρίφτηκε. Ωστόσο, οι ατομικιστές αναρχικοί, ενώ απέρριπταν την καταπίεση του κράτους και του νέου σοβιετικού καθεστώτος, αμφισβήτησαν επίσης την ικανότητα της εργατικής τάξης να πραγματώσει τη διεθνή επανάσταση. Τα συμπεράσματα που συνήγαγαν από αυτές τις τριβές θα τους οδηγούσαν σε παραπλάνηση και σε ορισμένες θεωρητικές απόψεις εντυπωσιακά παρόμοιες με αυτές των Σταλινικών. Διότι, όπως ακριβώς ο σταλινισμός είναι το αποτέλεσμα του αστικού εκφυλισμού της πρώτης εργατικής επανάστασης, έτσι και ο ατομικιστικός αναρχισμός αντικατοπτρίζει τη συντριβή του εργατικού κινήματος και της σχέσης του με τον αναρχισμό.

Αυτό ακριβώς συνέβη και με τον Βίκτωρ Σερτζ, τον Γάλλο αναρχικό και συγγραφέα που εντάχθηκε στους Μπολσεβίκους. Ο Σερτζ είχε αρχικά διαδοθεί ότι ήταν μέλος της «Συμμορίας Bonnot», μιας ομάδας ατομικιστών αναρχικών που χρησιμοποίησαν ποιητική γλώσσα για να δικαιολογήσουν τις ληστείες τραπεζών ως «ζώντας ελεύθεροι» από τον καπιταλισμό και την εργασία. Όταν έφτασε στη Ρωσία, τον προσέλκυσε αναμφίβολα η πραγματική ανησυχία για την εργατική τάξη των πρώτων μπολσεβίκων και του Λένιν. Αλλά καθώς η επανάσταση εκφυλίστηκε και οι μέθοδοι των Μπολσεβίκων έγιναν μια άλλη δύναμη συντριβής της ελεύθερης πρωτοβουλίας της εργατικής τάξης, ο Σερτζ έγινε απολογητής των πρώτων. Ο ελεύθερος Τύπος έκλεισε, οι απεργίες απαγορεύτηκαν και οι ανεξάρτητες οργανώσεις των εργαζομένων σίγησαν υπό την απειλή βίας και ο Σερτζ κατέληξε ακόμη και να υπερασπίζεται τη συντριβή της εξέγερσης της Κροστάνδης. Όπως σημειώνει ο Luigi Fabbri σε σχετική σημείωση για τον Σερτζ:

«Ο [Σερτζ] είναι το ίδιο το αρχέτυπο του αναρχικού που έχει διαμορφώσει την αναρχία σαν ένα όμορφο όνειρο της φαντασίας του, γιατί, κατά βάθος, [έχουν] ελάχιστη πίστη σε αυτό: και μόλις εμφανιστούν τα γεγονότα, μπροστά από τα οποία [καλούνται] να συμμορφωθούν με τις δικές τους ιδέες, ακόμη κι αν προκαλέσουν τριβή, σύγκρουση και θυσίες, σκαρφαλώνουν αμέσως στην αντίθετη κατεύθυνση» (Luigi Fabbri, Επανάσταση και δικτατορία).

Ας εξετάσουμε λοιπόν μερικά παραδείγματα των ομοιοτήτων της σταλινικής και της ατομικιστικής πολιτικής και δράσης.
Βασικό σημείο του ατομικιστικού αναρχισμού είναι η αφηρημένη «ελευθερία» να κάνουν ό,τι θέλουν για να «απελευθερώσουν» τους εαυτούς τους από την καπιταλιστική και κρατική καταπίεση. Δεδομένου ότι το ενδιαφέρον αυτό δεν είναι κοινωνικής υφής, αλλά ατομικό στη φύση του, οι μορφές οργάνωσής τους (ή η έλλειψη αυτής) το αντικατοπτρίζουν. Η άμεση δράση, που αποτελεί βασικό συστατικό της ευρύτερης «αναρχικής» πρακτικής, προσφέρεται όταν επικρατεί θεωρητική υπανάπτυξη των ατομικιστών στους κόλπους των μικρών, μυστικοπαθών και αυτοαναφορικών ομάδων που αποφασίζουν μια πορεία πολιτικής δράσης που δεν επιτρέπει στην ευρύτερη τάξη να έχει λόγο ποια δράση είναι κατάλληλη για τις ανάγκες της. Όταν κάποιος σκέπτεται την αρχική αντίληψη της άμεσης δράσης, καθίσταται προφανές ότι σχετίζεται άμεσα με τη μαζική δράση των εργαζομένων, ως εργαλείο για την ανάπτυξη της αλληλεγγύης και των ιδεών.
«Άμεση δράση… σημαίνει ότι η εργατική τάξη, όντας σε συνεχή εξέγερση ενάντια στην υπάρχουσα κατάσταση, δεν περιμένει τίποτα από εξωτερικές ή άλλες δυνάμεις, αλλά δημιουργεί τις δικές της συνθήκες πάλης και κοιτά στον εαυτό της για τα μέσα δράσης της. Αυτό σημαίνει ότι, ενάντια στην υπάρχουσα κοινωνία που αναγνωρίζει μόνο τον πολίτη, ανεβαίνει ο παραγωγός. Και ότι ο παραγωγός, έχοντας κατανοήσει ότι κάθε κοινωνική ομαδοποίηση διαμορφώνεται στο σύστημα παραγωγής του, σκοπεύει να επιτεθεί άμεσα στον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής για να τον μεταμορφώσει, εξαλείφοντας τον εργοδότη και επιτυγχάνοντας έτσι κυριαρχία στο εργαστήριο - την απαραίτητη προϋπόθεση για η απόλαυση της πραγματικής ελευθερίας. (Emile Pouget, Άμεση δράση).

Ή όπως εξηγεί ο Rudolph Rocker «η εκπαίδευση για τον σοσιαλισμό» είναι η «προσπάθεια να καταστούν σαφείς στους εργαζόμενους οι εγγενείς συνδέσεις μεταξύ των κοινωνικών προβλημάτων μέσω τεχνικής διδασκαλίας και της ανάπτυξης των διοικητικών τους ικανοτήτων. «Τίποτα δεν είναι πιο «κατάλληλο» γι’ αυτόν τον σκοπό από τις οικονομικές μαχητικές οργανώσεις των εργατών, επειδή ο άμεσος και αδιάκοπος πόλεμος με τους υποστηρικτές του παρόντος συστήματος αναπτύσσει ταυτόχρονα τις ηθικές έννοιες χωρίς τις οποίες είναι αδύνατη οποιαδήποτε κοινωνική μεταμόρφωση: ζωτική αλληλεγγύη με τους συναδέλφους τους και ηθική ευθύνη για τις δικές τους πράξεις». (Αναρχοσυνδικαλισμός, Θεωρία και Πρακτική)

Ωστόσο, οι εξεγερμένοι έβαλαν το καροτσάκι μπροστά στο άλογο, δηλώνοντας ότι οι ριζοσπαστικές ενέργειές τους θα έδιναν το παράδειγμα των ιδεών πριν από τη δράση των μαζών. Δράσεις όπως η ληστεία τραπεζών, οι βομβιστικές επιθέσεις και οι δολοφονίες στις αρχές του 1900 αποδίδονται όλες στον ατομικιστικό και εξεγερτικό αναρχισμό. Αυτές οι τακτικές διατυπώθηκαν ιδιαίτερα από ανθρώπους όπως ο Luigi Galleani, ο Emile Armand και ο Severino Di Giovanni. Ο Di Giovanni εμφανίστηκε στην Αργεντινή ειδικά με την παρακμή της αναρχοσυνδικαλιστικής FORA και θεωρείται ότι συνέβαλε σημαντικά στην αποξένωση των εργατών από τον αναρχισμό και στην ενθάρρυνση της κρατικής καταστολής. Η ατομικιστική δράση δεν βασίστηκε ποτέ σε καμία πολιτική λογοδοσία ή δεν είχε καμία σχέση με τη μαζική δημοκρατία του εργατικού κινήματος.

Με τον ίδιο τρόπο, ο σταλινισμός ήταν σοσιαλισμός με το διάταγμα μιας μη λογικής πρωτοπορίας. Σε συμφωνία με τα εξαδέλφια τους, τους αναρχοτρομοκράτες, οι σταλινικές ομάδες σχημάτιζαν συνήθως ένοπλες ομάδες αγώνα εμπροσθοφυλακής, και χρησιμοποιούσαν παρόμοιες βομβιστικές επιθέσεις, δολοφονίες και ληστείες τραπεζών χωρίς διαβούλευση με μαζικά κινήματα. Αυτό δεν συνέβαινε πάντοτε - αλλά ομάδες όπως η RAF στη Δυτική Γερμανία και η «17 Νοέμβρη» στην Ελλάδα αποξενώθηκαν από τον μαζικό αγώνα και έφεραν μόνο την περαιτέρω κρατική καταστολή στις εργατικές τάξεις για χάρη μιας αυτόκλητης εμπροσθοφυλακής. Παρ΄ ότι οι ένοπλες σταλινικές / λενινιστικές ομάδες θα καταφέρνουν να ξέρουν πότε να την ονομάζουν ημέρα, σε αντίθεση με τους εξεγερτικούς αναρχικούς.
«Στην Ιταλία… Κατά τη δεκαετία του ’70, πολλές λενινιστικές ομάδες κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ο καπιταλισμός βρισκόταν στο τέλος της τελικής του κρίσης και μετακινήθηκαν στον ένοπλο αγώνα. Αυτές οι ομάδες ενήργησαν ως επαγγελματίες επαναστάτες, μειώνοντας τη ζωή τους σε έναν μοναδικό κοινωνικό ρόλο. Αλλά από τη δεκαετία του 1980 πίστεψαν ότι είχε τελειώσει η εποχή του επαναστατικού κοινωνικού αγώνα… Αυτό τους χώρισε από τους εξεγερτικούς αναρχικούς που πίστευαν ότι o επαναστατικός αγώνας για την ανατροπή του καπιταλισμού και του κράτους συνεχίζεται, γιατί καμία ντετερμινιστική ιστορία δεν θα μπορούσε να ορίσει τη σωστή στιγμή για να επαναστατήσει. Στην πραγματικότητα, η ντετερμινιστική ιστορία γίνεται συχνά μια δικαιολογία μη αγώνα, ωθώντας μόνο μια πιθανή ρήξη με το παρόν περαιτέρω στο αδύνατο». (Κολλεκτίβα «Do or Die», Οργάνωση για επίθεση).

Το στρατιωτικό ζήτημα είναι σημαντικό και οι γνήσιοι αναρχικοί θα έκαναν καλύτερα να εξετάσουν μοντέλα όπως οι επιτροπές άμυνας της CNT, παρά τρομοκρατικές στολές. Η αποξένωση των Σταλινικών από τις εργατικές τάξεις δεν ήταν μόνο θέμα στρατιωτικού ζητήματος, αλλά αντανακλούσε ολόκληρο το μοντέλο μιας γραφειοκρατίας που οργάνωνε τις ζωές των μαζών για λογαριασμό τους. Η γραφειοκρατική εμπροσθοφυλακή ερμηνεύει τον κόσμο μέσω της δικής της αποξενωμένης φιλοσοφίας και κάνει οικονομικά και πολιτικά σχέδια και τα εφαρμόζει στις μάζες των εργατών.

Σε ένα άλλο παράλληλο παράδειγμα, στα πιο ακραία παραδείγματα της ατομικιστικής αναρχικής φιλοσοφίας, όπως ο Στίρνερ, ο Sidney Parker, ο Hakim Bey και (αργότερα) ο Benjamin Tucker, υπάρχει μεγάλη έμφαση στη λατρεία του ατόμου. Μερικοί ατομικιστές αντλούν ακόμη και από φιλόσοφους που απέχουν πολύ από την επαναστατική παράδοση όπως ο Νίτσε. Επίσης, στην σταλινική πολιτική, υπάρχει η λατρεία της προσωπικότητας, που αποδίδει την υπέρβαση της επαναστατικής πολιτικής όχι στον μαζικό αγώνα, αλλά στις ατομικές ιδιότητες ενός μεγάλου ηγέτη που κατά κάποιον τρόπο ξεπέρασε προσωπικά τις καπιταλιστικές κοινωνικές σχέσεις. Και τα δύο αυτά παραδείγματα υπάρχουν εκτός του χώρου και του χρόνου και είναι φιλοσοφίες που βασίζονται σε φιλελεύθερες αντιλήψεις του ατόμου. Και πάλι, και οι δύο αντιπροσωπεύουν κάτι παράλληλο στο διαχωρισμό των επαναστατικών ιδεών από τη βάση των μαζικών κινημάτων και του αγώνα της εργατικής τάξης.

Τρίτον, και οι δύο τάσεις χαρακτηρίζονται από έλλειψη πολιτικού περιεχομένου με λογοτεχνική και αισθητική έκφραση. Συνήθως θα βλέπετε ατομικιστική και εξεγερτική αναρχική προπαγάνδα με συνθήματα που διαχωρίζονται εντελώς από την πραγματικότητα της ζωής των περισσότερων ανθρώπων. «Ανατινάχτε τα φράγματα», «Σκοτώστε τον Τραμπ!» Ενώ είναι εύκολο να παρουσιάσετε τα πιο ριζοσπαστικά συνθήματα που μπορείτε να σκεφτείτε, είναι πολύ πιο δύσκολο να οικοδομήσετε σιγά-σιγά την εξουσία των εργατικών τάξεων για να ανατρέψετε τον καπιταλισμό.

Στη συνέχεια, οι σταλινικοί θα διαδώσουν ιδέες για το πόσο μεγάλος είναι ο μεμονωμένος ηγέτης, ή αφαίρεση για τις μάζες που οδηγούν σε μια Γη της Επαγγελίας του «σοσιαλισμού». Για παράδειγμα, διαβάζουμε σε μια αφίσα από την κινεζική επανάσταση. «Η πλοήγηση στις θάλασσες εξαρτάται από τον τιμόνι, η επανάσταση εξαρτάται από τη σκέψη του Μάο Τσε Τουνγκ». Ούτε ενθαρρύνονται οι άνθρωποι να πάρουν συγκεκριμένα, ρεαλιστικά μέτρα στην καθημερινή τους ζωή, ούτε αντανακλώνται τα λαϊκά αιτήματα και συνθήματα. Ακόμη και η σύγχρονη αισθητική και των δύο αυτών τάσεων είναι ντροπή. Ολόσωμα μαυροντυμένοι, μασκοφόροι αναρχικοί και σταλινικοί που ντύνονται σαν σοβιετική live-action-roleplay.

Το ίδιο φαινόμενο που οδήγησε τους αναρχικούς να εγκαταλείψουν την πραγματική αναρχική πολιτική για τον ατομικισμό υπάρχει ακόμη σήμερα. Όταν οι άνθρωποι έχουν περάσει αρκετό χρόνο σε κύκλους που βασίζονται σε ατομικιστικές και εξεγερτικές φιλοσοφίες και τακτικές, συνήθως συνειδητοποιούν ότι αυτές οι ιδέες δεν λειτουργούν. Δυστυχώς, αντί να ακολουθήσουν τη μεγαλύτερη πορεία ανάπτυξης μιας πολιτικής που έχει μια εξελιγμένη ανάλυση του τι απαιτείται για να ανατραπεί ο καπιταλισμός, οι άνθρωποι μπορούν να ακολουθήσουν τη συντόμευση για τον σύγχρονο σταλινισμό. Η δύναμη μιας γιγαντιαίας κρατικής μηχανής που ονομαζόταν «σοσιαλιστική» εξακολουθεί να κρέμεται σαν μυλόπετρα στον λαιμό της σύγχρονης Αριστεράς.
Η θεωρητική και πρακτική αδυναμία του ατομικιστικού «αναρχισμού» θα πέσει εύκολα θύμα της πολιτικής καθεστώτων που λάτρευαν προσωπικότητες, κλισέ στερεότυπα των εργαζομένων και προπαγάνδα που εγκρίθηκε από το κράτος. Μια πολιτική που βασίζεται σε τέτοιες ασυνάρτητες ιδέες μπορεί να αποτύχει.

Χμμ…, αυτό το σύνθημα φαίνεται οικείο.

Ωστόσο, δεν αρκεί να επικρίνουμε μόνο τον ατομικιστικό αναρχισμό, σαν να φταίει μόνο το άτομο που έχει φλεγμονική αγανάκτηση για την αδικία στον κόσμο, βρήκε μόνο τις μισές απαντήσεις και στράφηκε προς άλλες κατευθύνσεις. Η ευρύτερη φιλοσοφία και πρακτική του αναρχισμού πρέπει να απαντήσει και σε αυτές τις αποτυχίες.

Ο σύγχρονος αναρχισμός έχει παραμείνει σε μεγάλο βαθμό απομονωμένος από τους μαζικούς αγώνες που αμφισβήτησαν το κεφάλαιο από τα μέσα του 20ού αιώνα. Όπως συζητήθηκε νωρίτερα, όταν ο αναρχισμός έχασε τον «κοινωνικό φορέα» του, την εγγενή σχέση του με τον αγώνα της εργατικής τάξης για αυτοοργάνωση και σοσιαλισμό, άρχισαν να ισχύουν οι αστικές ατομικιστικές ιδέες της εξέγερσης. Για να σώσουμε τον αναρχισμό από αυτό το επαναστατικό αδιέξοδο, πρέπει να ξαναχτίσουμε τη θέση του στο εργατικό κίνημα. Η σχέση της ιδεολογίας και της επιρροής της στην τάξη είναι διαλεκτική. Όσο πιο ριζωμένη είναι η ιδεολογία για να κερδίσει την ταξική πάλη, τόσο περισσότερο το ευρύτερο αναρχικό κίνημα θα έχει συνεκτική πολιτική περί της ταξικής απελευθέρωσης. Όσο περισσότεροι αναρχικοί έχουν πολιτική με ένα σαφές πρόγραμμα απελευθέρωσης των τάξεων, τόσο περισσότερο η τάξη θα επηρεάζεται από τους αναρχικούς και θα υιοθετούν αναρχικές μεθόδους αγώνα.

Το Eespecifismo αποτελεί εξαίρεση από τον διαχωρισμό του αναρχισμού και της εργατικής τάξης. Στη Νότια Αμερική οι αναρχικοί επαναστάτες ανέπτυξαν την έννοια του «especifismo» ή «συγκεκριμένου αναρχισμού» για να ξεπεράσουν την απώλεια της μαζικής σχέσης στους αγώνες τους. Το especifismo έχει παραλληλισμό με τον πλατφορμισμό ή αυτό που οι Ιταλοί αποκαλούν «διπλό οργανωτισμό». Αυτό σημαίνει ότι οι αναρχικοί σχηματίζουν συνεκτικές πολιτικές οργανώσεις που βασίζονται σε ένα επαναστατικό πρόγραμμα. Συνεργάζονται για να χτίσουν τακτική και θεωρητική ενότητα. Η οργάνωση βασίζεται στη συλλογική ευθύνη και τις ομοσπονδιακές δομές. Ο στόχος είναι να μεγιστοποιηθεί η επιρροή του αναρχισμού ως πολιτικής φιλοσοφίας στην ταξική πάλη. Σε αντίθεση με το λενινιστικό μοντέλο, οι ειδικές οργανώσεις δεν βασίζονται σε κεντρικές επιτροπές και δεν επιδιώκουν να πάρουν την κρατική εξουσία - αλλά προσπαθούν να βοηθήσουν τις εργατικές τάξεις να χτίσουν τα δικά τους όργανα εξουσίας και μορφές αυτοδιαχείρισης στον αγώνα. Χάρη στο especifismo, ο αναρχισμός στην Ουρουγουάη, τη Βραζιλία, τη Χιλή και την Αργεντινή γνώρισε μια σημαντική αναβίωση ως πολιτική φιλοσοφία που επηρεάζει τον αγώνα της εργατικής τάξης.
Η ειδική οργάνωση στην Αργεντινή οδήγησε στην αναβίωση του αναρχισμού τόσο στους αγώνες της εργατικής τάξης όσο και στα κοινωνικά κινήματα όπως ο φεμινισμός.

Ωστόσο, αυτή είναι μια τάση που αγωνίζεται ακόμα να σταθεί στα πόδια της στον αγγλόφωνο κόσμο. Αυτό συμβαίνει λιγότερο εξαιτίας οποιασδήποτε έλλειψη εφαρμοσιμότητας ως θεωρίας οργάνωσης, αλλά μάλλον ότι η μάζα της αναρχικής πολιτικής σήμερα παρεμποδίζεται από την έλλειψη σαφήνειας γύρω από ιδέες και μια κοινωνική βάση ριζωμένη σε ταξική πάλη και μαζικά κινήματα.
Στο αυστραλιανό πλαίσιο όπου δεν υπάρχει συνεκτικός πόλος έλξης για ανεπτυγμένες αναρχικές ιδέες, οι άνθρωποι έχουν παρασυρθεί σε άλλα ρεύματα - συνήθως είτε τροτσκιστικές ομάδες είτε τους Πράσινου;, αλλά σαφώς υπάρχει μια νέα ξεχωριστή τάση, με μερικούς ακτιβιστές να στρέφονται σε σύγχρονες σταλινικές ομάδες όπως το Australian Communist Party.

Για να διορθώσουμε αυτό το πρόβλημα πρέπει να ξεπεράσουμε την ατομικιστική επιρροή στην αναρχική πολιτική και πρέπει να δείξουμε την πρακτικότητα της αναρχικής-κομμουνιστικής πολιτικής σε πραγματικό αγώνα.

This page has not been translated into 한국어 yet.

This page can be viewed in
English Italiano Català Ελληνικά Deutsch



George Floyd: one death too many in the “land of the free”

George Floyd: one death too many in the “land of the free”

International

Mon 28 Sep, 03:40

browse text browse image

gustave_courbet.jpg imageΗ Τέχνη υπό τον κα&#... Sep 22 22:07 by Charlotte Murphy 0 comments

belarus.jpg image[UCL-França] Belarus, a classe trabalhadora contra Lukashenko Sep 19 05:53 by CAB 0 comments

usscarlvinsonmod.png imageNo war on China Sep 08 21:09 by Melbourne Anarchist Communist Group 0 comments

48416474_2240816029578112_4292418383233679360_n.jpg imageΤι εννοούν οι ανα ... Sep 01 20:00 by Daniel al-Rashid* 0 comments

drapeau_noir.jpg imageΑτομικισμός, εξε^... Aug 29 07:50 by Tommy Lawson* 0 comments

deciding.jpg imageBook Review: 'Deciding For Ourselves' Aug 25 21:22 by LAMA 0 comments

markusspiskedqixqgjxzaunsplash.jpg imageΠρος υπεράσπιση `... Aug 24 08:09 by Dmitri (republish) 0 comments

ramus_01.jpg imagePierre Ramus, θεωρητικός το ... Aug 14 19:29 by Dmitri (trns and ed) 0 comments

guillen.jpg image1η Αυγούστου 1993 έφυ^... Aug 01 15:57 by Dmitri 0 comments

whatsapp_image_20200727_at_13.13.jpeg imageLucio Urtubia, revolucionario Jul 30 18:57 by José Luis Carretero 0 comments

lucio300x300.jpg image¡Salú Lucio Urtubia! Jul 20 19:51 by Federación Anarquista Uruguaya 0 comments

unnamed.jpg imageGrave diggers: the grim tale of states, capitalism and COVID-19 Jul 15 01:40 by Shawn Hattingh 0 comments

green_new_deal.jpg imageΈνα Πράσινο New Deal Jul 14 21:31 by Wayne Price 0 comments

b79284c926354a14a0081aea65daaac1.jpeg imageLe Classi Oppresse Si Ribellano Contro il Razzismo e la Discriminazione Jul 14 04:43 by Alternativa Libertaria/FdCA 0 comments

5ec02f10f4b8404ba4c895255560cef6.jpeg imageDie Menschen Erheben Sich Gegen Rassismus Und Diskriminierung Jul 13 08:10 by Verschiedene anarchistische Organisationen 0 comments

9b00be5a7b9d45dcb11a27d73d9915c2.jpeg imageLes classes opprimées se soulèvent contre le racisme et la discrimination Jul 13 01:12 by Various anarchist organisations 0 comments

107517637.jpg imageΟι καταπιεσμένες... Jul 10 20:05 by Αναρχικές οργανώσεις 0 comments

cc2dde7575964b3bb3a3bf5f146d168a.jpeg imageLos Pueblos Se Levantan Contra el Racismo y la Discriminación Jul 10 16:54 by Vários organizaciones anarquistas 0 comments

ca4a6b9a71cb49e3879e6041e6d863de.jpeg imageThe Oppressed Classes Rise Up Against Racism and Discrimination Jul 10 15:49 by Various anarchist organisations 0 comments

hqdefault.jpg imageReflexiones acerca de la intelectualidad anarquista: Sobre la presentación del libro Hacia... Jul 08 21:16 by per http://alma-apatrida.blogspot.com/ 0 comments

interfemen_3.jpeg imageزنان در خانه نش... Jun 30 03:04 by Various anarchist organizations 0 comments

screen_shot_20200629_at_16.21.png imageDemocratic Confederalism and Movement Building in South Africa Jun 29 22:48 by Shawn Hattingh 0 comments

textAgenda for the Global South After COVID-19 Jun 28 03:34 by Vijay Prashad 0 comments

interfemen_2.jpeg imageFrauen und der globale Lockdown Jun 27 18:42 by Verschiedene anarchistische Organisationen 0 comments

screen_shot_20200627_at_12.22.png imageAs mulheres e o isolamento social pelo mundo Jun 27 18:27 by Várias organizações anarquistas 0 comments

interfemen_1.jpeg imageDonne in isolamento in tutto il mondo Jun 24 00:48 by Various anarchist organizations 0 comments

interfemen.jpeg imageWomen under lockdown all around the world Jun 24 00:37 by Various anarchist organizations 0 comments

interfemfr.jpeg imageLes femmes et le confinement dans le monde Jun 24 00:28 by Various anarchist organizations 0 comments

interfemes.jpeg imageLas mujeres y el confinamiento en el mundo Jun 24 00:22 by Various anarchist organizations 0 comments

screenshot20200616at21.10.png imageRecent publications and new editions from Zabalaza Books Jun 20 00:29 by Zabalaza Books 0 comments

more >>
© 2005-2020 Anarkismo.net. Unless otherwise stated by the author, all content is free for non-commercial reuse, reprint, and rebroadcast, on the net and elsewhere. Opinions are those of the contributors and are not necessarily endorsed by Anarkismo.net. [ Disclaimer | Privacy ]